Straatliederen > De liedbladen

De NarrenwagenLiedbladen zijn losse vellen bedrukt papier met daarop een of meerdere liedteksten. In de meest elementaire vorm is het blad eenzijdig bedrukt (plano). In geval van meerdere liederen werden de teksten in kolommen naast elkaar gezet, zodat het blad in stroken kon worden geknipt. Maar ook dubbelgevouwen vellen (4 pagina's) en losse katernen (8 of 16 pagina's) komen voor.

Het gebruikte papier is van slechte of matige kwaliteit. De liedbladen behoorden tot het populaire drukwerk, dat op zo goedkoop mogelijke wijze werd gedrukt. Tot in de 18e eeuw wordt dit type drukwerk meestal in gotische letters gezet. Muzieknotatie ontbreekt vrijwel altijd en illustraties (houtsneden) worden vaak hergebruikt. Juist door de lage kosten zijn de blaadjes voor iedereen betaalbaar.

Over de werkwijze bij de productie van de liedbladen is weinig bekend. Veel bronnenmateriaal is verloren gegaan. In het drukproces van liedbladen zijn zes rollen van belang: de auteur en de componist schrijven een tekst en melodie, de uitgever geeft opdracht tot publicatie, de drukker drukt, de uitzetter verkoopt en de zanger zingt. Niet alle rollen hoeven vervuld te worden (bij een bestaande melodie is bijvoorbeeld geen componist nodig) en in de meeste gevallen worden diverse rollen door één persoon vervuld.

Lees verder bij:

Straatzangers en bladverkopers
Drukkers en uitgevers

 

Voorbeelden uit deze collectie Straatliederen

Bekijk alle afbeeldingen uit deze collectie